Home > Nieuws & Agenda > Nieuwsarchief > Landslakken kunnen Cupido weerstaan
Nieuwsarchief
13-02-2017

Landslakken kunnen Cupido weerstaan

Cupido kijkt werkeloos toe terwijl slakken elkaar met liefdespijlen besteken om meer eitjes te bevruchten. VU-ecologen Monica Lodi en Joris Koene hebben ontdekt dat slakken de effecten van die liefdespijl ook kunnen weerstaan.

Mannetjesdieren hebben verschillende strategieën geëvolueerd om hun partners ervan te overtuigen hun sperma te gebruiken voor bevruchting, zo geven ze bijvoorbeeld prooipakketjes of voedzame spermatoforen. Het is ook al langer bekend dat slakken liefdespijlen gebruiken met stoffen erop die ervoor zorgen dat het spermapakketje, dat daarna  wordt overgedragen, een hogere bevruchtingskans heeft.

Verleiding faalt
Door de fysiologische effecten van de stoffen van verschillende slakken met elkaar te vergelijken, is nu aangetoond dat de soort zelf ongevoeligheid kan evolueren voor sommige van die effecten. Zo bleek dat het pijlslijm van de landslak Eobania vermiculata een verkorting van een deel van het sperma-ontvangend orgaan kan opwekken, waarschijnlijk om  het sperma makkelijker bij het sperma-opslag orgaan te laten komen. Echter, dit effect bleek gemaskeerd te zijn in de soort zelf, en werd pas zichtbaar door het te testen op een andere soort, de welbekende segrijnslak Cornu aspersum. Dat de soort zelf ongevoelig is geworden is te verklaren via seksuele selectie, want zodra een mannelijke strategie te ver gaat kan een vrouwtje daar tegenin gaan door selectiever te worden.

De onderzoekers denken dat dit hier ook aan de hand is: "De verandering die door de stof op de liefdespijl plaatsvindt, kan botsen met de vrouwelijke processen van de ontvanger. Als evolutionaire reactie kan de ontvanger de gevoeligheid voor die specifieke stof bijstellen", licht Dr. Koene toe. Door dit onderzoek aan simultaan hermafrodieten te doen, laten de onderzoekers in hun artikel zien dat dit soort post-copulatoire seksuele selectieprocessen niet alleen relevant zijn voor dieren met gescheiden seksen maar ook een belangrijke rol spelen in organismen met andere vormen van seksuele voortplanting.


Foto credit: Koene & Levesque

© Copyright Vrije Universiteit Amsterdam

spamfuik@vu.nl